Nhân dịp sinh nhật Coco Chanel (19/08/1883) — người sáng lập nhà mốt couture hàng đầu nước Pháp và là biểu tượng đã định hình những quy tắc ăn mặc của phụ nữ hiện đại — hãy cùng khám phá câu chuyện về Little Black Dress, chiếc váy đen kinh điển đã trở thành biểu tượng bất biến của thời trang qua gần một thế kỷ.
Tháng 10 năm 1926, giữa thời kỳ nhạc Jazz bùng nổ và tinh thần tự do lan khắp châu Âu, hình ảnh chiếc “Little Black Dress” của Coco Chanel lần đầu xuất hiện trên trang bìa của Vogue. Khoảnh khắc ấy không chỉ đánh dấu sự ra đời của một thiết kế huyền thoại, mà còn mở đầu cho cuộc cách mạng âm thầm trong lịch sử thời trang nữ.
Trang bìa mô tả một người phụ nữ thanh lịch trong chiếc váy đen dài tay tối giản, kết hợp cùng giày cao gót, chuỗi ngọc trai và phần thắt lưng buông nhẹ nơi eo thấp — hình ảnh mang tinh thần hiện đại đầy phóng khoáng. Vogue khi đó đã gọi thiết kế này là “The Ford”, ví von nó với mẫu xe Model T nổi tiếng của Henry Ford vì tính ứng dụng và sức ảnh hưởng đại chúng. Cũng giống như câu nói nổi tiếng của Henry Ford: “Khách hàng có thể chọn bất kỳ màu nào, miễn là màu đen”, chiếc váy của Chanel mang vẻ đẹp đơn giản nhưng phù hợp với mọi thời đại.
Trong bối cảnh thời trang thập niên 1920 vẫn còn bị chi phối bởi sự cầu kỳ, màu mè và những quy chuẩn xa hoa, Little Black Dress xuất hiện như một làn gió mới. Nó không chỉ là một bộ trang phục, mà còn là tuyên ngôn về sự tự do, tinh giản và quyền lực của phụ nữ hiện đại. Một chiếc váy đen giản đơn — nhưng đủ sức thay đổi cả lịch sử thời trang.
Trong thời kỳ Victorian era và Edwardian era trước đó, những bộ trang phục màu đen tối giản thường gắn liền với tầng lớp lao động nghèo hoặc chỉ được mặc trong các dịp tang lễ, thay vì được xem như biểu tượng của sự sang trọng. Thậm chí, việc diện một chiếc váy đen đơn sắc nơi công cộng từng bị coi là hành động đi ngược lại những chuẩn mực thời trang truyền thống đương thời.
Thế nhưng, giống như nhiều quy tắc cũ kỹ của thế giới trước World War I, những định kiến ấy dần bị phá vỡ khi thời đại nhạc Jazz bùng nổ vào thập niên 1920. Đây là giai đoạn xã hội phương Tây chuyển mình mạnh mẽ, kéo theo một cuộc cách mạng trong phong cách sống và thời trang.
Sự xuất hiện của trang phục thể thao dành cho phụ nữ cùng ảnh hưởng từ phong cách Mỹ hiện đại đã mở đường cho hàng loạt thay đổi táo bạo trong cách ăn mặc. Những thiết kế nặng nề, cầu kỳ dần được thay thế bằng phom dáng phóng khoáng, thực dụng và đề cao sự tự do. Trên các trang bìa của Vogue, người ta bắt đầu chứng kiến những phong cách ăn mặc mới mẻ, giản lược hơn nhưng vẫn đầy tinh thần thanh lịch — nền móng để Little Black Dress trở thành biểu tượng thời trang vượt thời gian.
Gabrielle Chanel, hay còn được biết đến với cái tên Coco Chanel, chính là một trong những nhân vật tiên phong tạo nên cuộc cách mạng thời trang ấy. Vào năm 1926, tư duy thiết kế mang tính phản truyền thống — thậm chí đi ngược lại những chuẩn mực văn hóa Pháp đương thời — đã đưa bà trở thành cái tên nổi bật của giới mộ điệu. Theo nhà sử học Anka Muhlstein trên The New York Review of Books, Chanel không chỉ thay đổi quần áo phụ nữ, mà còn thay đổi cách phụ nữ hiện diện trong xã hội hiện đại.
Bà lựa chọn những chất liệu khác biệt, tiêu biểu là vải jersey — loại vải khi ấy hầu như không được xem trọng trong thời trang cao cấp. Các đường cắt may của Chanel cũng phá vỡ mọi quy chuẩn quen thuộc, tối giản hơn, thực dụng hơn và chịu ảnh hưởng rõ rệt từ trang phục nam giới. Chính sự táo bạo ấy đã khiến thiết kế của bà trở nên khác biệt giữa một thời đại vẫn còn chuộng sự cầu kỳ và gò bó.
Nhờ tư duy sáng tạo đi trước thời đại, Coco Chanel nhanh chóng trở thành một nữ doanh nhân thành công với cửa hàng thời trang danh tiếng đặt tại Paris — kinh đô hoa lệ của thời trang thế giới. Theo BBC, mục tiêu ban đầu của bà là tạo ra những bộ trang phục có tính ứng dụng rộng rãi nhất có thể, thay vì chỉ phục vụ tầng lớp quý tộc xa xỉ.
Chiếc Little Black Dress mang theo một thông điệp vô cùng táo bạo ở thời điểm đó, bởi nó kết hợp hai yếu tố từng bị xem là “không phù hợp” với thời trang cao cấp: màu đen và sự tối giản. Dù Vogue từng ví chiếc váy này với mẫu xe Model T của Henry Ford vì tính phổ biến và thực dụng, Chanel vẫn tiếp tục phát triển nhiều phiên bản khác nhau của Little Black Dress — và rồi chính thiết kế ấy đã trở thành biểu tượng vượt xa cả sự so sánh ban đầu.
Nhà thiết kế dường như sở hữu khả năng đặc biệt trong việc biến những điều từng bị xem là khó chấp nhận trở thành xu hướng của thời đại. Nhà phê bình Colin Bisset trên Australian Broadcasting Corporation từng nhận định rằng màu đen vốn gắn liền với tang tóc và thường xuất hiện trong trang phục hàng ngày của các góa phụ Pháp, đặc biệt sau World War I và đại dịch Spanish flu. Nhưng dưới bàn tay của Chanel, màu đen không còn đại diện cho mất mát — nó trở thành biểu tượng của sự thanh lịch, quyền lực và tự do.
Trong khi nhiều nhà thiết kế đương thời theo đuổi những bộ trang phục cầu kỳ, rực rỡ và xa hoa, Coco Chanel lại chọn đi theo hướng hoàn toàn trái ngược. Theo Colin Bisset, bà mang đến những thiết kế đen tuyền tối giản — vẻ đẹp không phô trương nhưng đầy khí chất. Khi kết hợp cùng các phụ kiện đặc trưng như chuỗi ngọc trai, hoa trà bằng vải hay chiếc mũ cloche thanh lịch, tổng thể tạo nên một phong cách vừa nghiêm trang, vừa cuốn hút theo cách rất riêng.
Chanel hiểu rằng sự thanh lịch không nằm ở việc khoác lên mình bao nhiêu chi tiết hào nhoáng, mà ở khả năng khiến người phụ nữ trở nên tự tin và quyền lực trong sự giản đơn. Chính tư duy ấy đã biến Little Black Dress thành một biểu tượng vượt thời gian.
Giống như mẫu xe Model T của Henry Ford từng thay đổi ngành công nghiệp ô tô, Little Black Dress cũng liên tục được tái hiện qua nhiều thế hệ và trở thành thiết kế kinh điển của lịch sử thời trang. Từ một chiếc váy bị xem là “khác thường”, nó dần trở thành món đồ không thể thiếu trong tủ đồ của phụ nữ toàn cầu — đồng thời mở ra thời kỳ thống trị của Coco Chanel cùng đế chế thời trang mang tên bà.
Đặc biệt, Lust là thương hiệu thời trang tại Việt Nam theo đuổi tinh thần tối giản, thanh lịch và đầy quyền lực mà Coco Chanel từng tạo nên với biểu tượng Little Black Dress huyền thoại. Không chạy theo sự phô trương ngắn hạn, Lust tập trung xây dựng phong cách Thời trang đen mang tính ứng dụng cao, tôn lên khí chất hiện đại, bí ẩn và tự tin của người mặc. Từ những thiết kế váy đen kinh điển đến các phom dáng contemporary tối giản, Lust mong muốn đưa tinh thần Thời trang đen trở thành tuyên ngôn phong cách dành cho thế hệ phụ nữ Việt Nam mới — độc lập, cuốn hút và không bị giới hạn bởi xu hướng nhất thời.
Dựa theo Smithsonianmag